Hoşgeldiniz.

türkiyedeki sanayi kentleri ve gelişimi konulu yazı lazım Kısaca Benzer Konulara da Bakmalısın internetin türkiyedeki gelişimi Sanayi Devrimi Nedir ? Sanayi Devriminin Etkileri ve Sonucları
  • 5 üzerinden 5.00   |  Oy Veren: 7      

  1. Kayıtsız Üye
    Sponsorlu Bağlantılar


    Türkiyedeki Sanayi Kentleri Ve Gelişimi

    Sponsorlu Bağlantılar




    türkiyedeki sanayi kentleri ve gelişimi konulu yazı lazım


    Paylaş Facebook Twitter Google







  2. Sponsorlu Bağlantılar




    Türkiyedeki Sanayi Kentleri Ve Gelişimi

    Türkiye'de sanayinin dağılışına bakıldığında büyük dengesizliğin ortaya çıktığı görülür.Bu bakımdan ülke sanayinin %60'ının Marmara bölgesinde toplandığı dikkati çeker.Bu bakımdan İstanbul ülkemizde sanayinin toplandığı en önemli merkez durumundadır. İstanbul'un sanayinin kuruluş yeri olarak seçilmesinde büyük nüfus kütlelerini barındırması nedeniyle büyük bir tüketim merkezi olması, yoğun göçler sebebiyle işgücü ihtiyacının karşılanması, öteden beri düzenli ulaşım bağlantılarına sahip olması ve böylece gerek hammadde gerekse mamul madde akışını kontrol edişi, büyük sermaye sahiplerinin bu kentte toplanması bu faktörlerin başlıcalarıdır.

    Ülkemizde sanayi tesisleri;

    Kuzeybatı’da İstanbul,İzmit,Bursa,Sakarya
    Batıda İzmir,Aydın,Denizli,Manisa
    İç kesimlerde Ankara,Eskişehir,Konya,Kayseri
    Güneyde Mersin,Adana,İskenderun,Gazi Antep,Kahraman Maraş
    Kuzeyde Zonguldak,Karabük,Samsun
    Doğuda Erzurum,Elazığ gibi kentlerde yoğunluk kazanmıştır.

    Marmara bölgesinde dokuma, otomotiv ve gıda sanayinin ,Tekstil, boya ve metal sanayi gelişmiştir.
    Ege bölgesi, İstanbul'dan sonra Türkiye'nin ikinci büyük sanayi alanı
    olan İzmir yer alır. Dokuma ve gıda sanayi başta olmak üzere, makine, yedek parça, Petrol rafinerisi,yağ sanayi şeker sanayi , azot fabrikası ve seramik fabrikaları, pamuklu dokuma sanayinin gelişme göstermiştir.
    Batı Karadeniz bölümünde Zonguldak'taki maden kömürünün
    varlığına bağlı olarak Karabük ve Ereğli demir çelik fabrikalarının
    yanı sıra bu iki kuruluşa bağlı yan sanayi kolları gelişmiştir. Ayrıca bir bütün olarak Karadeniz bölgesinde şeker, kağıt sülfürik asit, bitkisel yağ, fındık kırma ve fındık ürünleri, orman ürünleri, balık unu, sigara, çimento ve ateş tuğlası fabrikaları vardır.
    Akdeniz Bölgesinin en hızlı sanayileşen kesimi Çukurova'dır. Bu bölgede Adana'da yer alan çeşitli sanayi kolları dışında, Mersin petrol rafinerisi (ATAŞ), İskenderun süper fosfat ve demir çelik fabrikaları, Antalya'da ferro-krom fabrikası ve Seydişehir alüminyum tesisleri sayılabilir.
    İç Anadolu bölgesi içine dağılmış endüstri kuruluşları ise Eskişehir, Kayseri, Sivas,Konya, Kırıkkale, Ereğli ve Ankara gibi merkezlerde toplanmıştır. Bu bölgenin Türkiye imalat sanayisindeki payı az olmakla birlikte son yıllarda Eskişehir, Kayseri,Kırıkkale, Elmadağ ve Ankara'da savunma sanayine yönelik tesisler gelişmiştir.
    Doğu ve Güneydoğu Anadolu bölgesinde sanayisi gelişmiş iller Gaziantep ve Diyarbakır'dır. Bu bölgede çimento, gıda, dokuma, madeni eşya ve tarım aletleri sanayi gelişmektedir. Doğu Anadolu bölgesinde ise büyük şehirler çevresinde gelişmiş pamuklu dokuma, şeker, çimento, gıda ve tütün işletmeleri dikkati çeker.

    Başlıca Sanayi Kolları

    Un ve Unlu Ürünler Sanayi:Eskişehir, Konya, Ankara gibi İç Anadolu bölgesi illerinde ve İstanbul, İzmir,Adana, Bursa gibi yüksek nüfus potansiyeli olan illerde toplanmıştır.

    Şeker ve Şekerli Gıdalar Sanayi:İç Anadolu ve İç Batı Anadolu bölümünde yoğunlaşmıştır.

    Süt ve Süt Ürünleri Sanayi:
    Hayvancılığın birinci derecede etkili olduğu Kars-Erzurum yöresi ile Doğu Karadeniz bölümünde gelişmiştir. Bu bölüm ve yöreler yanında Afyon, Muğla, Denizli, Kastamonu, Amasya, Giresun, Kahramanmaraş ve Bayburt'ta

    Süt Endüstrisi Kurumuna bağlı (S.E.K.) 30 dolayında fabrika vardır. Ayrıca özel sektöre ait Pınar Süt (İzmir-Pınarbaşı), Mis Süt (Balıkesir-Gönen), Meriç Süt (Edirne) vb. gibi büyük ölçekli kuruluşlar vardır.Peynir ise sütü bol olan alanlarda (Edirne, Tekirdağ-beyaz peynir, Erzincan-tulum peyniri, Kars, Ağrı,
    Erzurum-kaşar peyniri) üretilmektedir.

    Et ve Et Ürünleri Sanayi:
    Özellikle son yıllarda özel sektör kombinaları (Pınar, Maret vb. gibi) ile et ürünleri modern bir biçimde alıcıya sunulmaktadır.

    Ülkemizde balık unu ve balıkyağı üreten tesisler ise Karadeniz bölgesinde yer alır. Trabzon'da Karadeniz Su Ürünleri Sanayi, Rize'de Karadeniz Balık Sanayi, Samsun'da kedi köpek maması üreten tesisler bulunur.Van,Erzurum,Trabzon,Çankırı,İzmir,Ankara ve İstanbul,Edirne ve Tekirdağ gibi illere et ürünlerini işleyen fabrikalar yaygındır.

    Çay Sanayi:
    Rize,Artvin, Trabzon, Giresun illerinde bulunur.


    Konserve Sanayi:
    Bursa, Balıkesir gibi sebze ve meyve tarımının geliştiği illerde toplanmıştır. Meyve kompostosu, reçel, marmelat ve domates salçası fabrikalarının da Güney Marmara

    bölümü illerinde toplandığı görülür.Gelibolu, Çanakkale ve Erdek gibi kıyı kentlerimizde ise balık konserveciliği gelişmiştir.

    Bitkisel Yağ Sanayi:
    Zeytinyağı en çok Marmara(Balıkesir,Bursa, Çanakkale) ve Ege bölgelerinde(İzmir,Muğla,Aydın) ve Gaziantep,Kilis,Adana,Hatay illerinde elde edilir. Ülkemizin Marmara(Edirne,Tekirdağ), Ege(İzmir), İç Anadolu, Karadeniz'in iç kısımlarında ayçiçeği yağı üreten fabrikalar bulunur. Son yıllarda gelişen soya fasulyesinden yağ üreten fabrikalar ise Ordu ve Adana'dadır. Ayrıca yerel olarak tüketilen yerfıstığı, pamuk yağı gibi yağ fabrikaları da vardır.


    Tütün ve Alkollü İçki Sanayi:
    Sigara fabrikaları İzmir , İstanbul, Adana, Samsun ve Tokat, Malatya ve Bitlis'te kurulmuştur.

    Bira üretimi İstanbul, Ankara,İzmir ve Yozgat'ta yer alır. Şarap fabrika ve yapımevleri ülkenin birçok yerinde (İzmir-Halkapınar, Nevşehir-Ürgüp, Tokat, Gaziantep, Elazığ, Kırıkkale, Şanlıurfa, Antalya-Hoşköy,Bilecik, Niğde-Bor, Karaman, Edirne-Uzunköprü) bulunmaktadır.İlk kez İzmir-Halkapınar'da yabancı sermaye ile kurulan rakı fabrikasını, 1922 yılında İstanbul Paşabahçe, 1931'de Diyarbakır, 1933'te Gaziantep, 1967'de Tekirdağ rakı fabrikaları
    izlemiştir.

    Dokuma (Tekstil), Deri ve Giyim Sanayi:
    Ülkemizde pamuklu kumaş dokuma fabrikaları İstanbul,Eskişehir, Kahramanmaraş, Erzincan, Malatya, Konya (Ereğli), İzmir, Kayseri,İzmir (Bergama), Adana, Aydın (Nazilli), Antalya, Manisa,Diyarbakır,Bursa,Uşak, Mersin,Erzincan ve Karaman'da yer alır.

    Yünlü dokuma fabrikası İstanbul Feshane (Defterdar)ve Hereke'de, Bursa – Merinos, İstanbul, İçel, Adana, Edirne, Uşak,Gazi Antep,Kayseri ve İzmir'de kurulmuştur.
    Hazır giyim fabrikaları büyük çoğunlukla İstanbul, İzmir ve Ankara gibi büyük kentler çevresinde toplanmıştır.
    Doğal ipek ipliği ve ipekli kumaş üretimi Bursa ilinde gelişmiştir. Yapay ipek konusundaki en büyük fabrika da Bursa-Gemlik'te yer alan Gemlik Suni İpek Fabrikasıdır.
    Halıcılık;Isparta, Uşak, Burdur, Denizli, Manisa,Niğde, Nevşehir, Kayseri, Konya, Sivas,Manisa,Ağrı, Tokat, Erzurum, Ağrı illerinde gelişmiştir.
    Dericilik ve deri endüstrisi fabrika ve atölyelerin %80'e yakın kısmı İstanbul'da toplanmıştır. İzmir,Bolu ve Manisa illerinde de deri fabrikaları bulunmaktadır.

    Maden Sanayi:

    Demir-çelik üretimi Karabük'te ,Ereğli ,İskenderun ,Sivas,Kırıkkale, İzmir'de yer alan İzmir demir-çelik ve Metaş da diğer önemli fabrikalar arasındadır.
    Antalya'da ve Elazığ'da kurulan kromu işleyen Ferrokrom metalürji tesisi vardır.
    Bakırı işeyen izabe tesisleri Maden-Elazığ,Murgul-Artvin ve Samsun'da yer alır.
    Alüminyum tesisleri Konya- Seydişehir ve Kayseri'de yer alır.

    Otomotiv ve Madeni Eşya Sanayi:
    Bursa'da (Tofaş, Renault), İzmir'de (Opel, BMC), İstanbul'da(Ford, Otosan), Adapazarı'nda (Toyota),İzmit ve Adana’da otomobil ve yük taşıtları üreten fabrikalar vardır.

    Tarım araç ve gereçleri üretimi ise başta İstanbul ve Adapazarı olmak üzere İzmir,İzmit,Ankara,Kayseri,Konya,Şanlı Urfa, Adana, Eskişehir gibi kentlerde yer alır.
    Gemiler; İstanbul'da (Camialtı,Taşkızak, Haliç, Hasköy, Pendik, Tuzla), İzmit (Gölcük), İzmir'deki(Alaybey),Ereğli(Zonguldak) tersanelerinde yapılmaktadır.
    Demiryolu taşıtları yapım ve bakım fabrikaları ise Eskişehir (lokomotif), Sivas(lokomotif ve vagon), Ankara (lokomotif ve diğer gereçler), Adapazarı (ihracata yönelik vagon) illerinde yer alır. Ankara Mürdet'te açılan ilk uçak fabrikamız da F-16 savaş uçakları yapmaktadır. Son yıllarda Eskişehir'de uçak motor parçalarının yapıldığı, bilgisayar kontrollü teçhizatların kullanıldığı bir fabrika kurulmuştur. Ayrıca Ankara veEskişehir'de uçakların her türlü tamir ve bakım işlerini de doğrudan yapan ve yedek parça üreten tesisler vardır.Adapazarı'nda kurulan tank ve palet fabrikası da askeri amaçlı üretim yapar.
    Buzdolabı, çamaşır makinası vb. gibi dayanıklı tüketim malları ile çok sayıda elektrikli araç-gereç ile elektronik ve hassas cihaz yapımı İstanbul, İzmit,İzmir,Manisa,Ankara, Bursa ve Gaziantep'te gelişmiştir.
    Kimya Sanayii: Bu sanayi kolunun gelişmesinde petrol rafine
    tesislerinin devreye girmesinin büyük rolü olmuştur. , İzmir
    Aliağa'da, Mersin Ataş'ta, Batman ve Kırıkkale'deki rafineriler, ülkemizde plastik,lastik ve sentetik eşya üretimini arttırmıştır. Adapazarı, Kırşehir, İzmit ve Kırşehir'deki motorlu taşıt araçları lastiği üreten fabrikalar yanında plastik madde üreten tesisler de büyük kentler çevresinde gelişmiştir.
    İzmit'teki klor ve kostik soda fabrikası, Karabük'te asit, sülfürik, amonyum, sülfat, naftalin vb. üreten kuruluşlar Bandırma'daki sülfürik asit ve borik asit fabrikaları,Ereğli, İskenderun ve Maden (Elazığ) kasabası civarındaki sülfürik asit fabrikaları
    ile Van gölü kenarındaki soda fabrikası bu tip tesislere örnek oluşturur.
    Yapay gübre üreten fabrikalar arasında ise Karabük (Karabük demirçelik), İskenderun-Sarıseki (Sarıseki), Balıkesir-Bandırma (BAGFAŞ), İzmit-Yarımca (Yarımca),Kütahya, Adana (Toros Gübre), Elazığ, Samsun-Tekeköy (Karadeniz Gübre), Bursa-
    Gemlik, Mersin (Akdeniz Gübre), İzmir (Ege Gübre) yer alan fabrikalar sayılabilir.
    İlaç sanayi İstanbul ve yakın çevresinde toplanmıştır. İlaç sanayimize ait diğer fabrikalar İzmir,Ankara,Adapazarı ve Samsun'da bulunmaktadır.
    Boya sanayi ise İstanbul, İzmir,Mersin'de toplanmıştır. Kibrit sanayi ise İstanbul'da yer alır.
    Sabun ve deterjan üreten fabrikalar,İzmir,Balıkesir,İstanbul,İzmit ve Gazi Antep’te yer alır.

    Taş ve Toprağa Dayalı Sanayi:

    Çimento fabrikaları;İzmit Darıca'da ,İzmit-Eskihisar, Ankara, İstanbul Zeytinburnu ve Kartal'da ,İzmir-Çimentaş, Eskişehir, Tarsus, Adana, Çorum, Kırklareli, Gaziantep,Bursa, İstanbul-Akçimento, Isparta-Göltaş, Mersin Çimse, Kars, Ağrı, Van, İskenderun,Siirt-Kurtalan, Şanlıurfa vb.). Günümüzde 20 milyon ton üretim kapasitesine sahip 38 adet çimento fabrikası bulunmaktadır.
    Tuğla fabrikaları Ege Bölgesinde İzmir-Salihli arasında, Manisa, Aydın, Uşak,Kütahya, Afyon'da yer alır. Ayrıca kil hammaddesinin pişirilmesi ile tuğla yapımı Adapazarı, Eskişehir ve Bafra'da yaygındır. Bartın, Bolu, Giresun ve Çorum'da büyük kapasiteli tuğla fabrikaları yer alır. Ateş tuğlası adı verilen ve ısıya dayanıklı tuğla üretimi ise Sümerbank'ın Filyos'taki fabrikasında yapılmaktadır. Ayrıca Manisa,Bartın, Gümüşhane, Adapazarı, Muğla başta olmak üzere torbalanmış kireç üretimi de yapılır.
    Şişe-cam endüstrisi; İstanbul Paşabahçe'de ,Gebze-Çayırova’da , İzmit,Adapazarı ve Antalya'da (oto camı)Denizli,Kırklareli,Bursa,Mersin,Ankara,Kayser i,Niğde,Zonguldak,Tekirdağ,Eskişehir ve Sinop’ta cam yapan çeşitli fabrikalar vardır.
    Ülkemizde en büyük seramik fabrikaları İstanbul, İzmit, Bozüyük-Bilecik, Çanakkale-Çan,Uşak, İzmir ve Kütahya'da yer alır.

    Orman Ürünleri Sanayi:
    Kereste sanayi orman yönünden zengin olan Karadeniz bölgesinde gelişmiştir. Cide, Bolu, Bartın, Düzce,

    Rize, Yenice, Ayancık, Ardeşen, Ordu, Borçka, Bafra'da kereste fabrikaları yer alır.
    Düzce'de ambalaj, Kastamonu'da orman ürünleri entegre tesisleri bulunur.
    Mobilya fabrikaları ise büyük kentler de (İstanbul,Ankara, Bursa, İzmir,Kayseri) toplanmıştır.
    Ambalaj fabrikaları Antalya ve Mersin'de yer alır.
    Kağıt fabrikaları İzmit SEKA,Paşaköy, Çaycuma, Bartın, Aksu, Taşucu, Bolvadin, Dalaman,Balıkesir'de gazete kağıdı, Taşköprü'de, Bilecik'te,Aliağa,Kemalpaşa ve Tire(İzmir),Denizli,Çorlu(Tekirdağ) Konya,Malatya,Kahraman Maraş’ta bulunmaktadır.



 

 

<b>Yorum Yaparak Bu Konunun Geliştirilmesine Yardımcı Olabilirsin</b> Yorum Yaparak Bu Konunun Geliştirilmesine Yardımcı Olabilirsin


:

Copyright ©2000 - 2014, Jelsoft Enterprises Ltd.